Begrip, van de dag (181) Je suis gay

 

 

 

JE SUIS GAY

 

Na de aanslag op Charlie Hebdo ontplofte internet van de steunbetuigingen en iedereen was Charlie. En terecht, want de godsdienstwaanzinnigheid in combinatie met zich al dan niet terecht achtergesteld te voelen, maakt een dwaasheid los bij groepen mensen die zijn weerga niet kent. Dood en verderf in naam van Allah, slechtere reclame voor een godsdienst kun je je niet wensen. Dus we waren (en zijn) nog altijd Charlie, want de willekeur van aanslagen kan een ieder overkomen. En natuurlijk luisterde ik de volgende dag niet naar de naam Charlie, ik was nog gewoon Vincent. Een klein gebaar, maar een grote betekenis is zo’n klein zinnetje #jesuischarlie.

Later dat jaar moesten we weer, terwijl we nog steeds Charlie waren, werden we ook Parijs. Ook nu explodeerde Twitter al is dat in deze context een ongelukkig gekozen woord. Brussel volgde en ook #jesuisbruxelles werd trending. In het weekend was het weer zo ver, een aanslag van een zogenaamde lonely wolve. Maar wel in de geest van IS en religieuze gekte. Meer dan vijftig mensen werden in koele bloeden afgeslacht een veelvoud is gewond of strijd nog voor hun leven. #JesuisOrlando is verre van trending. Maar misschien is de specificiteit van de plek in Orlando de reden dat #jesuisorlando niet is aangeslagen. Dus je verwacht dan misschien #jesuisgay. Vandaag las ik een tweetje van iemand die zich afvroeg hoe trending, #jesuisgay gaat worden. Ik vraag het met hem mee.

Is het zo moeilijk om te zeggen #jesuisgay. Net als bij Charlie, weet ik morgen best wel dat ik niet ineens een andere doelgroep moet versieren. Daar vergis ik me niet in, maar mijn medeleven met Charlie, Parijs of Brussel is hetzelfde dan met de slachtoffers in de gaybar in Orlanda. Dus het is een hele kleine stap om uit de kast te komen, maar ook hier een groot gebaar. Laat ook dit trending worden, want naast Charlie, Paris en Bruxelles, ben ik ook nu gay. #Jesuisgay.

Begrip, van de dag (80) Thank God I’m a countryboy

 

THANK GOD I’M A COUNTRYBOY

De lijst van de top 2000 doornemend, en uiteraard luisterend, zie ik bijvoorbeeld dat vanavond tussen 8 en 9 John Denver langskomt. Het is niet zo zeer John Denver die opvalt, maar de titel van het liedje ‘Thank God I’m a countryboy. Moet je daar dankbaar voor zijn of is dat een schaamtevolle maatschappelijke status? Ik ben daar niet over uit, dat wil zeggen hoe moet ik mezelf afficheren. Is er in Nederland sowieso nog wel sprake van countryboys en girls? Hooguit in Drenthe schijnt er nog zoiets te zijn als echte stilte en de afwezigheid van lichtvervuiling. En misschien daar ook niet eens.

Er is in veel landen sprake van belangentegenstellingen tussen het centrum en de rest van het land. In Engeland, maar vooral ook Frankrijk is dat heel duidelijk. Recent is dat ook bij de verkiezingen in Polen gebleken, waarbij het conservatieve platteland de vooruitgang lijkt te dwarsbomen dat wil zeggen de ontwikkelingen van Warschau in Europa bemoeilijkt. Ook in Nederland kun je zoiets waarnemen tussen Randstad en de rest van Nederland, waarbij Amsterdam zichzelf als het absolute centrum beschouwd en de ‘provincie’ als iets minderwaardigs ziet. Op de keeper beschouwd is Amsterdam natuurlijk niet meer dan een verzameling Nederlanders van elders die zichzelf etiketteren als ‘echte Amsterdammers’ en neerkijken op hun eigen geboortegrond. De autochtone Amsterdammers wonen of in Almere of Purmerend of komen de stad niet uit, denkend dat de echte wereld ophoudt buiten de stadsgrenzen. Hooguit hebben ze weet van anderen die het Amsterdamse dialect niet machtig zijn. Ze noemen dat een spraakgebrek.

Bestaan er nog echte boerenjongens en -meisjes als binnen tien kilometer een stad, autobaan en vaak ook een treinstation in de buurt is? In de praktijk niet volgens mij, alleen in de hoofden van mensen. En ook ik bezig wel eens de woorden ‘Ik ben maar een eenvoudige boer uit Salland’ waarbij boer toch echt als geuzennaam wordt bedoeld. Toch heb ik nooit op een boerderij gewoond, maar ik weet dat melk niet uit pakken komt. In het dorp waar ik vandaan kom speelde de scheiding boeren en burgers wel. Ik was een burger want niet van de boerderij en ik had last van ‘Roalter Wind’ want als je uit de ‘stad’ kwam, kwam je niet van de boerderij en had je stadse fratsen. Nederland is eigenlijk een groot parklandschap, misschien zou ik moeten zingen ‘Thank God I’m a parksideboy’?

 

Begrip, van de dag (40) Wegkijken

 

WEGKIJKEN

Al snel sijpelden gisteravond de eerste berichten binnen dat er iets gaande is in Parijs. Naast de sociale media is dan toch de televisie je bron van informatie. Na ongeloof en verbijstering is de eerste reactie wegkijken, wegdenken en weghoren. Dit kan en mag niet waar zijn. Als je de rationaliteit erbij haalt, weet je hoe de wereld in elkaar zit en bijna geen enkele Midden-Oostendeskundige, terrorisme-wetenschapper of politicoloog kan de complexiteit van de werkelijkheid nog duiden. Heel ontmoedigend dus. Als de beelden langer duren en de werkelijkheid dringt tot je door, besef je dat de journalisten die verslag doen van de actualiteit ook maar herhalen, open deuren intrappen en geruchten herhalen en ontkennen. Je kunt het ze niet kwalijk nemen, maar je wilt het niet horen.

De dag erna komen de reacties van solidariteit, met de slachtoffers en het Franse volk. Hashtags met #porteouverte #jesuisunParisien en zo meer, geven uiting hieraan. Het is gratuit, maar wat moet je anders? Moet ik ook met de Franse vlag over mijn kop op Facebook staan. Een Franse vlag nota bene, terwijl een veel gemaakte grap is (of was): ‘Frankrijk een prachtig land, jammer dat er Fransen wonen’. Ik wil niet met een Franse vlag in de openbaarheid, ik wil het niet zien. En nog veel erger zijn de discussies over de islam. Mijnheer Wilders en vele met hem zien de oorzaak louter in het islamitische geloof. Ze zaaien daarbij haat en gebruiken almaar dezelfde mantra’s. Het lijkt wel een geloof an sich. Ik wil het niet horen, ik moet hierbij wel wegkijken.

Maar wat als je wegkijkt? Wat zie je dan? Kun je wegkijken, wegdenken en weghoren tegelijk? Ik niet. Maar waar moet ik me op richten? Op de fiere woorden van Hollande, Rutte of de burgemeesters van de grote steden in Nederland? Op de groeiende paranoia die ieder Noord-Afrikaan en iedere hoofddoek verdacht maakt, want we moeten immers alert zijn? Op de bekeringen van de toenemende PVV’ers onder ons, die luidkeels gehoor geven aan de angst die gezaaid wordt? Geen van deze zaken staan me aan. Maar wegkijken in het totale niets, is al helemaal geen alternatief, dan nog liever met een Franse vlag over mijn Facebookkop.

Ik ben Sprakeloos/JeSuisMuet

20150109_212108Bij het affiche Maarten van Rossem* bespreekt de toestand in de wereld, denk ik niet meteen aan mondiale roze vergezichten. Zijn imago als veel belezen en hooggeleerd historicus in combinatie met spottend humoristisch gebrom is wel een aanbeveling om zijn lezing bij te wonen. Recent is hij vaak op televisie als onvolprezen voorzitter bij de ‘Slimste Mens’. In dit programma heeft hij al menigmaal weersproken dat hij een aartspessimist is. Ik herinner me zijn woorden dat hij eigenlijk best een positieve inborst heeft. En omdat Maarten van Rossum waarschijnlijk weinig van doen heeft met mediatraining komt dat positieve klaarblijkelijk voor de goegemeente niet aan de oppervlak. Aan het einde van de avond moet ik toegeven, Maarten van Rossem is zeker geen pessimist, in ieder geval een relativist met een licht optimistisch randje.

MAARTEN VAN ROSSEM & HOPE XXL IN DUIVEN

De kaartjes voor de avond waren al binnen voordat de gebeurtenissen rondom Charlie Hebdo zich voltrokken. En als Van Rossem dan toch spreekt over de toestand in de wereld komt zoiets uiteraard aan de orde. Hoe schril is het contrast tussen de gebeurtenissen in Parijs en de daarop volgende zwartmakerij tussen allerlei fundamentalistische maarten 3groeperingen en domkoppen op internet en de idealistisch inslag van de organisatie van deze avond Hope XXL. Hope XXL is een Liemers initiatief dat streeft naar een vreedzame samenleving in de hele wereld met als slogan ACT LOCAL, THINK GLOBAL. Met het startpunt in de Liemers (o.a. Duiven, Zevenaar) proberen jongeren over de hele wereld te komen tot een lijst met aanbevelingen (Liemers maarten 6List) en willen die gaan aanbieden in de vergadering van de VN. Een niet geringe ambitie die in 2009 al is begonnen en na 6 jaar moet in mei 2015 de Liemers List, verkregen door contacten met jongeren over de hele wereld, worden aangeboden aan de VN. En als Maarten van Rossem een van de vele leden van de Raad van Aanbeveling is voor HopeXXL is dat een niet gering ontlastend bewijs voor zijn vermeende pessimistische aard.

Zelf ben ik met tijden wel wat doemdenkerig of heb in ieder geval last van Weltschmerzen en de afgelopen dagen heb ik me kunnen laven met gruwelijke beelden en nieuws over de gebeurtenissen in Parijs en de rest van Europa. En als je dan het nieuws of de sociale media induikt, kan je er ook niet omheen. We zijn in oorlog wordt er geroepen door sommige politici. Iedere quote en beweging van politici en andere hoogwaardigheidsbekleders wordt vervolgens door de media uitvergroot en iedere ook maar net geletterde kan zijn of haar mening op de sociale media kwijt. Veel haatzaaierij en eendimensionaal denken is het gevolg, de redelijkheid bij het gewone publiek, waaronder ikzelf, dreigt te verdwijnen naarmate het nieuws intensiever, maar daardoor niet altijd objectiever wordt.

MEDIA EN VEILIGHEIDSGEVOEL

,,Terrorisme is de macht van de machtelozen,” is een quote van Maarten van Rossem op de onvermijdelijk vraag een reactie te geven op de actuele gebeurtenissen in Parijs. Het gevaar is vooral de reactie van de overheid en het roeptoeteren in de media. De overheid moet zich indekken bij dit soort situaties en de media moet vooral nieuws maken om klanten te binden. Dit zijn twee belangrijke ingrediënten om de angst in de maatschappij aan te wakkeren. Objectief zijn er helemaal geen redenen om aan te nemen dat de gemiddelde burger gevaar loopt. Vooral de dreigende taal van minister Opstelten hekelt Van Rossem. De minister zegt dat Nederland op alles voorbereid moet zijn, maar tegelijkertijd wordt een reëel gevaar voor doden, gewonden en vernieling afgedaan met Het moet wel een feestje blijven. Van Rossem doelt daarbij op de vele vingers, ogen en andere lichaamsdelen die door vuurwerk gemist moeten worden. Opstelten geeft daarmee aan helemaal niet voor veiligheid te zijn. Van Rossem denkt dat Nederland steeds veiliger wordt in vergelijking met veertig jaar terug. Het aantal verkeersdoden is nu nog maar 600 (!) op jaarbasis. Hij vergelijkt dat met de cijfers van begin jaren zeventig (ruim 3000). Het gevaar om in verkeer om te komen is vele malen groter dan slachtoffer te worden van een terroristische aanslag, maar de angst bij de bevolking, mede gecreëerd door overheid en media is oneindig groot. Zelf zie ik cijfers langskomen via twitter van de Europese politie (Europol) over het aandeel van fundamentalistische terroristische daden door moslims in verhouding met ander terroristisch geweld. De schellen vielen van mijn ogen.
Bij het schrijven van deze zin (zaterdagmiddag 10 januari) kijk ik op twitter en de ach en wee’s van afgelopen dagen over het gevaar van de moslims en de steunbetuigingen aan Charlie Hebdo zijn tanende. Het korte rokje van Eva Jinek en de uitslag van de oefenwedstrijd van Ajax in Qatar (!) is belangrijker. En misschien is dat ook maar goed, maar het relativeert wel. Bij de manifestatie in Parijs zal door de media-aandacht alle voor- en tegenstander van de moslims weer vol op het orgel gaan. Wie heeft het dan nog puur over de persvrijheid?

Bron: Europol

(interessant zijn ook de statistieken van Eurostat met pdf-bestanden per jaar)

HET GESCHREVEN WOORD IN ALLE VRIJHEID

Wie kende Charlie Hebdo voor afgelopen week? We zijn nu allemaal Charlie en terecht, want wie aan het vrije woord komt, heeft het in de westerse samenleving niet begrepen. Wie hiermee op de manier van de geradicaliseerde moslims een eind wil maken door te moorden, maakt het leven van vele mensen wel heel zuur. Op de eerste plaats natuurlijk de directe slachtoffers en hun familie, maar ook zij die willen leven met ‘Liberté, Egalité en Fraternité. Ik ben er ook zo één. De slogan van de Franse Revolutie geldt wat mij betreft voor alle ingezeten. Ik ben derhalve hartgrondig eens met burgemeester Abutaleb van Rotterdam als je deze waarden niet kunt of wilt nastreven, dan rot je maar op. Ik kan er met mijn hoofd niet bij dat je zoiets als satire, smakeloos of stijlvol, als een reden ziet om de barbarij nieuw leven in te blazen. Ik vind het sowieso onverstandig om aanhanger te zijn van een boek en daarbij je eigen denkvermogen uit te schakelen. Of dit nu de Koran, de Bijbel, Das Kapitaal of welk andere levensleidraad is. Als je moet moorden dan deugd dat boek (op delen) misschien niet, maar vooral die moordenaars deugen niet. Het gekke is echter dat allerlei anti-moslims op een bijna fundamentalistische wijze ook de Koran schijnen te doorgronden en denken te weten dat iedere moslim in wezen een moordmachine is. Heel curieus is dat. In naam van een religie moorden of uitsluiten is onaanvaardbaar, of dit nu de islam is of in het (recente) verleden het christendom, het is abject.
Wij zijn dus allemaal Charlie? Hoe lang is het geleden dat de Nederlandse overheid Gregorius Nekschot heeft opgepakt, juist omdat hij aan de (misschien wel) rafelranden van de persvrijheid knabbelde? Met dit vergelijk kwam Van Rossem. Gelukkig hebben wij genoeg Checks & Balances om niet tot vrijheidbenemende maatregelen te komen. Dat is waar een ieder toch voor strijdt, zondag 11 januari 2015? Als dat de intentie is, dan ondersteun ik het van harte. Als het misbruikt wordt voor verdere polarisatie, dan pas ik. Ik onderschat zeker niet de gevaren van toenemende spanningen tussen bevolkingsgroepen. De kans dat daarbij meer doden vallen door moslimextremisme is reëel aanwezig, de kans dat dit erger wordt als de angst regeert is 100% zeker. Ik wil derhalve een van de uitgangspunten van Hope XXL nogmaals herhalen: ,,dat de mens vatbaar is voor redelijkheid. Redelijkheid delft vaak het onderspit omdat men in deelbelangen denkt en het geheel niet in acht neemt.”

NASCHRIFT

De bijeenkomst van HopeXXL en de gebeurtenissen in Parijs en Europa kwamen toevallig bij elkaar in dit blog. De intenties van de jongeren en de Liemers List vormen mogelijk een contrast met met het gevaar op polarisatie in de (Europese) samenleving. Alleen het feit dat Marine Le Pen geen uitnodiging krijgt om mee te demonstreren is al een veeg teken. Over Liberté, Egalité en Fraternité gesproken. Zijn er niet op afzienbare tijd verkiezingen in Frankrijk en streeft Hollande deelbelangen na die een mogelijke glorieuze aanwezigheid maarten 5van Le Pen ongewenst maken? ACT LOCAL, THINK GLOBAL, al bloggend achter mijn computer zie ik het allemaal maar aan. Ik vind het optimisme van Hope XXL toch een stuk ontspannender dan het bekvechten op de sociale media. Bij het afronden van dit stuk is de twittergemeenschap vooral bezig met minder ernstige zaken. Wederom misschien een goed teken.

 

 

* Daar waar ik Maarten van Rossem nadrukkelijk aanhaal in de tekst is afkomstig van hem, de rest is hooguit op basis van zijn bevindingen, maar vooral mijn eigen mening.

Mijn filmblik: Samba

 

Wat is er beter dan de kerststress en de drukte te laten wegvloeien dan een filmpie pakken op de dag voor kerst, ’s middags om 16.10 uur in het filmhuis in Arnhem? Voor dit tijdstip had ik het niet geweten, maar nu kan volmondig beamen, doen allemaal mits het een goede film is natuurlijk. Samba was de goede film en we kunnen gelouterd de kerstdagen aanvangen.

 

Samba mag niet gezien worden als het logische vervolg op de Franse kaskraker Intouchable, al zijn dezelfde regisseurs ( Olivier Nakache & Eric Toledano) verantwoordelijk en is Parijs weer het decor. Ook speelt Omar Sy wederom een hoofdrol. Met name bij de rol van Sy in Samba is echter een opvallend verschil waar te nemen. Bij Intouchable was hij nog de onsympathieke macho Afrikaan met dito persoonlijkheidsgeestoord gedrag en expressie, in Samba verovert hij meteen de harten van de kijker door een palet van emoties te pakken. Omar als de hulpeloze illegaal, als de charmeur, als de boze grote man en als mattie voor de andere illegalen nooddruftigen. Expressie en emoties vielen mij met name op bij Omar Sy die aan Charlotte Gainsbourg een volwaardige tegenspeelster heeft.

Het verhaal gaat over vriendschap in de meest moeilijke omstandigheden van het illegale verblijf in de Franse hoofdstad, de film handelt verder over de bloei en (on)mogelijkheid van de liefdesrelatie tussen de illegale Senegalees Samba Cissé (Omar Sy) en de vrijwillig juridisch hulpverleenster Alice (Charotte Gainsbourg), maar bovenal laat het de parallelle wereld zien van de illegaal in de westerse Wereld, in dit geval Frankrijk. Op een vermakelijke wijze wordt de bureaucratie en de wreedheid van het illegale leven in kaart gebracht.

Voor mezelf haalde ik het thema ‘grenzen’ uit de film. Natuurlijk op de eerste plaats de (lands)grens tussen met name Afrika en het rijke westen, een hobbel die overwonnen moet worden voor veel Afrikanen om het ‘geluk’ in het rijke Westen te slechten. Maar ook de onzichtbare grens tussen het normale vlakke leven van de gegoede Parijzenaar en het onzekere leven van overlevers in de metropool. Vaak komen die werelden in de buurt van elkaar via goedkope arbeidskrachten, het opgejaagd worden door de autoriteiten en in dit geval ook via vriendschappen en liefde. De term “Intouchable’ komt bij me naar boven, vrij vertaald in onaanraakbaar of onaantastbaar. Ogenschijnlijk is het leven van de illegaal ver weg voor de gemiddelde Westerling, we willen er (emotioneel) niet door besmeurd worden. Voor de zogenaamde gelukszoekers is dat geluk vaak heel ver weg. En toch zijn beide ‘werelden’ veel meer met elkaar verbonden of we willen of niet, we zullen het met elkaar moeten doen. De illegaliteit is niet onaanraakbaar en het Westen is zeker niet onaantastbaar.

Al met al een leuke ‘feel-good’-movie passend bij de kersttijd, maar wel met een hele serieuze ondertoon die ondanks de luchtigheid waarmee het gebracht is, stemt tot nadenken.

Al met al en hele dikke voldoende: 8-

 

Mijn andere filmblikken