Tijdsverwarring met Faun

Kent u dat begrip, Faun? Nou ik wel, maar dat is ook nog maar een paar weken geleden dat ik geconfronteerd werd met Faun. Faun is een muziekgroep die middeleeuwse volksmuziek maakt met voorchristelijke thema’s. Faun is nog veel meer, maar zoek dat lekker zelf op op wiki. Ik was vooral enthousiast over de muziek omdat het me deed denken aan de serie De Vikings op Netflix. De serie nam je mee naar de periode dat het christendom probeerden de Germanen, Saksen, Vikingen, Hottentotten en wie al niet meer tot zinnen te brengen. Zoals een ieder weet is dat aardig gelukt, maar de voorchristelijke (spirituele) cultuur is natuurlijk nog altijd ook een deel van onze bagage. We vinden dat terug in bijna alle christelijke feestdagen. Ze waren natuurlijk niet gek al die vroeg-evangelie-verspreiders. Ze moeten gedacht hebben, je kan ze niet alles afpakken, die barbaren. Dus om ze te paaien werden allerlei bestaande gebruiken en feesten, gebaseerd om natuurbelevingen, in de christelijke feestdagen geïntegreerd. Reuze interessant natuurlijk, maar daar wil ik het niet over hebben. Maar het begint wel met Faun.

Om de kerstkilo’s een beetje kwijt te raken, besloot ik een wandeling te maken ’s avonds in de directe omgeving. Het was donker en ik woon aan de rand van het dorp. Deels loop ik dus al langs de weilanden. Ik doe dit vaker, want ik heb meer kilo’s te verwerken dan louter de recente kerstkilo’s, maar dit terzijde. Het was donker en rustig, ik zet mijn nieuwe koptelefoon op, voor het eerst met bluetooth. Ik ben op 1 januari 2022 als het ware afgedaald in de 21e eeuw, maar dan wel met Faun om mijn hoofd. In het nieuwe jaar stap ik door de duisternis, overal in de verte kerstbomen die het recente lichtfeest duiden. We merken het nog niet, maar de dagen gaan weer lengen, de zonnewende bij de Steenbokskeerkring heeft plaatsgevonden. Nog drie maanden en de zon passeert de evenaar en weer drie maanden later is het hartje zomer.

Terwijl ik wandel geeft de muziek in de donkere avond een vervreemdend tijdsgevoel, het brengt allerlei fantasieën op hol over arme boeren die in deze omgeving hebben gewoond en geleefd, eeuwen geleden. Zouden die de muziek van Faun herkennen als hun muziek? Een inwoner van het verdronken dorp Leuffen bijvoorbeeld, hier vlakbij. Ik verplaats me dan in een Leuffenaar en een romanfiguur is in mijn hoofd geboren. Met mijn bluetooth op mijn kop waan ik me in de middeleeuwen, midden in de winter. Je reinste tijdsverwarring, maar op dat moment ben ik de eerste de beste anochronistische romanfiguur. Geen ridder, maar een boer ik denk dat dat realistischer is. En dan een boer die na een half uur lopen het zweet op de rug heeft staan. Het is op Nieuwjaarsdag ’s avonds om half tien nota bene 12 graden Celsius. De enige sneeuwpop die ik tegenkwam was een duidelijke neppert. Met Faun is de tijd niet alleen verwarrend maar ook de seizoenen een toonbeeld van verwarring.

Maar toch de beste wensen voor 2022!

Een thuiswedstrijd, nieuw perspectief via het Kandiapad

20200522_094922

Het is maar van welk perspectief je het bekijkt. Dit is een open deur voor bijna iedere discussie, onenigheid of woordenwisseling. Iedereen heeft gelijk afhankelijk van welke kant je staat of wat je belangen zijn. Moet de boel open vanwege de economie of moeten we blijvend voorzichtig zijn om ouderen en mensen met een zwakke gezondheid te beschermen? We hebben het dan over het coronavirus. Ik weet het nog steeds niet wat wijsheid is. Wel weet ik dat het een ernstig virus is en dat de economie voor de komende periode naar de knoppen is. Deze wetenschap heeft me er niet van weerhouden om daags na mijn verjaardag een klompenpad te lopen. In dit geval in mijn eentje en wel vertrekkend vanuit mijn eigen huis lopend naar de plek waar ik ook regelmatig met de hond loop. Dit stukje mag dat nog wel, maar ergens op mijn ‘rondje Groessen’ met de hond is een afslag naar links. Een boerenerf waar het Kandiapad loopt. Een thuiswedstrijd dus, al viel het met de wedstrijd nog wel mee of het moet de wind zijn die het stuifmeel van weet ik welke grassen en struiken mijn, op zijn retour zijnde hooikoorts, doet opspelen.

20200522_095811

Een van de historische havezaten in de gemeente Duiven

20200522_101637

In stilte wandelen op vijf meter van de Betuwelijn, met op de voorgrond het spits Havikskruid

Het is maar van welk perspectief je uitgaat. Dat geldt natuurlijk ook voor de wijze waarop je je eigen streek, de Liemers bekijkt. Met de auto is de Liemers, net zoals iedere streek in Nederland, een wirwar van wegen van A naar B. Veelal zijn het kleine weggetjes, soms met een fietspad, maar van congestie is geen sprake. (hierover later meer) Wie wil fietsen hoeft niet veel verder dan vijf kilometer te peddelen om het idee te krijgen om op vakantie te zijn. De Liemers, een topstreek om te fietsen in een afwisselend landschap. Maar al lopend zie je je eigen woonomgeving weer in een heel ander perspectief. Het maakt een groot verschil of je in de weilanden loopt en verder op de weg ziet die je anders rijdt of fietst. Op de dijk kun je al fietsend genieten van de uitgestrekte uiterwaarden. In de uiterwaarden zie je pas echt de variëteit aan bloemen en is de dijk waarop je normaliter fietst ook heel mooi.

20200522_122204

Verdedigingswal tegen de Duitsers, gebouwd in 1939, het heeft niet geholpen

20200522_125502

 

Vandaag had ik een nieuw ‘maatje’ mee op mijn wandeltocht. Een app die via een foto ieder plant, bloem of boom kan determineren. Ik schreef het al eens op een andere wandeling, mijn interesse voor bloemetjes is nog steeds aanwezig, mijn kennis van de middelbare school is weggeëbd. Via de moderne technieken hoef ik geen determineerboek meer aan te schaffen om bloemetjes te benoemen. Een foto en hatseflats een minuut later heb je je antwoord. Zo heb ik hernieuwd kennis gemaakt met de bonte wikke en de Amerikaanse vogelkers, ik wist het nog. Ook leerde ik hoe de reuzen paardenstaart eruit ziet en was ik verbaasd dat ik nog nooit van het spits Havikskruid had gehoord, hoewel ik de bloem vaak heb gezien. Ik heb het opgezocht en in Wiki staat dat het een hybride kan vormen met het muizeoor. Dit gaat me dan weer te ver, hoewel ik het muizeoor op de middelbare school in mijn herbarium had zitten. Dat dan weer wel.

20200522_125557

Je eigen omgeving met andere ogen ontdekken terwijl je door de weilanden struint. Je weet dat De Liemers is doorsneden door de Betuwelijn. En toch moet ik de makers van het Kandiapad nageven dat ze dit obstakel op een mooie manier hebben geïntegreerd in de wandeling. Nu weet ik dat er nog een veel groter gevaar dreigt namelijk de doortrekking van de A15 van Bemmel naar Zevenaar. Een aanbeveling voor een ieder om dit pad maar snel te lopen. Ik weet niet hoe het er over een aantal jaar uitziet. Al wandelend ben ik een tegenstander aan het worden van het doortrekken. Maar over perspectief gesproken, de automobilist zal dat beslist anders zien.

20200522_130918

Ten slotte wil ik even reclame maken voor de makers van het Kandiapad. Ze hebben met de natuur, historie en landschapsontwikkeling dit klompenpad tot een fijne wandeling weten te maken. Als ik deze wandeling veertig kilometer verder op zou hebben gemaakt, dan was ik een tevreden mens geweest. Nu ik vanuit mijn achtertuin ben vertrokken, de omgeving ken en waardeer, kan ik stellen dat ik ook nu een tevreden wandelaar was vandaag.

Een gedwongen huwelijk.

20180611_194112

De weg werd geblokkeerd door een kleine paardentrailer. Er kwam een hoop hitsig lawaai uit de kar. Het opschrift van de trailer gaf aan dat de eigenaar een hengstenhouderij exploiteerde. Bij het weiland stond een middelbare man die keek hoe de hengst het weiland in werd geloodst. Er zat veel dynamiek in de kleine hengst. De middelbare man keek tevreden naar het vurige beestje, terwijl een merrie aan een hek zat vastgebonden. Vanochtend moet de eigenaar van de merrie gedacht hebben ‘Vandaag moet het maar eens gebeuren’. Ik vraag me dan af hoe weet zo’n man dat dan? Want veel fantasie is er niet nodig om te raden wat de reden is van het samenzijn van de mannen. Of beter gezegd het aanstaande samenzijn van de pony’s. Er zal vast wel een foefje zijn om in te schatten dat de merrie gewillig is. Bij koeien heet dat tochtig zijn, maar hoe dat bij paarden heet weet ik niet. Het is trouwens best knap om de gewilligheid van dieren op waarde te schatten. Sommige mensen weten het bij elkaar al niet eens, vandaar die hele #metoo-discussie.

20180611_200054

Nu ga ik mij fietstocht niet onderbreken om eens uitgebreid toe te kijken hoe het allemaal in zijn werk gaat en of het gaat lukken. Laat staan foto’s maken, want dan zet ik mezelf wel in een hele aparte hobbyclub met rare voorkeuren. Ik fiets gewoon verder terwijl ik moet denken aan een regelmatige terugkerende anekdote van mijn vader. Het moet in de oorlog zijn geweest dat hij op een plattelandsschool in Twente zijn onderwijs genoot. Degelijk katholiek en vroom was de opvoeding, De meester voor de klas behoorde onmiskenbaar bij de notabelen van het dorp. Een van de medeleerlingen kwam te laat en schoof zonder iets te zeggen in de schoolbanken. De meester was daar niet van gediend en sommeerde de jongen naar voren om hem (verbaal) te tuchtigen. ‘’Waar kom jij vandaan?” Het was een tijd onheilspellend stil en de vraag werd op nog barsere toon herhaald. De jongen in kwestie zou piepend hebben gezegd: ,,Meester, ik mos met den ko naar de bolle hen.” Dat was loepzuiver Twents. De vader van de jongen wist dat de koe tochtig was en een passende huwelijkspartner was blijkbaar gevonden.

20180611_200138

De jongen mocht weer naar zijn plek. Er werd verder geen woord meer over de kwestie gesproken. Natuurlijk had de meester respect voor het leven op het platteland, maar een degelijke les seksuele voorlichting kwam er toch niet van. Zeker niet omdat alle jongens zonder kennis van de bijtjes en de bloemetjes hier toch uitstekend begrepen wat er gebeurd was die ochtend.

Zoals gezegd, ik ga het schouwspel niet gadeslaan. Ter compensatie heb ik dit blogje maar gelardeerd met rustgevende foto’s van een paar kilometer verder op. Op het einde zag ik nog een weide met soortgenoten die heel eerbaar het weiland begraasden.

20180611_200538

Je bent een rund als je met je siësta stunt.

Daar liggen ze dan, loom en bij elkaar. Het werk is gedaan en het is geduldig wachten op wat de komende week gaat brengen. Nu is het rust, de landerige zondagmiddag wordt met volle teugen ingenomen. Zoals in mediterrane landen de koelte wordt gezocht in de schaduw van morsige pleintjes, zo liggen de dames zusterlijk bij elkaar. Hun koppen dicht bij voedsel en water, maar vooral genietend van elkaars aanwezigheid. Ouwe grappen worden nog maar eens van stal gehaald, het al dan niet ontbrekende liefdesleven wordt besproken. En het is net als in Italië of Portugal waar je als idiote Noord-Europeaan de siësta komt verstoren door vanuit je auto te genieten van de authentieke “manhana”-mentaliteit. Onderwijl kijken de oude mannetjes je meewarig aan. Zo is het met deze dames ook. Met hun enorme lieve bruine ogen staren ze de fietsers op de dijk aan als een wezensvreemde verschijning.

 

20180610_152540

 

Wat zal er in ze omgaan, ze staren, herkauwen en denken misschien wel dat dat geeloranje overhemd wel een lekkere paardenbloem is. De drager van dat overhemd kennen we toch? Die was afgelopen week hier toch ook. Hij kwam, terwijl wij ons werk deden om de bermen van het fietspad leeg te grazen, wat bangig langs rijden. Hij deed wel stoer, maar hij durfde amper langs ons heen te fietsen. Alsof wij geïnteresseerd zijn een te dikke man op een zwarte fiets. Wij eten ons gewoon ons een weg door de week en als we op het fietspad moeten lopen, dan doen we dat.

 

20180610_152611.jpg

 

Het klopt, de dames lopen los door de uiterwaarden en hebben vrij toegang tot op de dijk waar het fietspad ligt. Van welk soort de runderen zijn weet ik niet, maar met hun gekromde horens en zeker tien keer het lichaamsgewicht van mij, kijk ik toch wel even uit met deze potige dames. Nu houden ze gelukkig siësta met een air: Je bent een rund als je met je siësta stunt. En dat doen ze ook niet. Uiterst omzichtig wordt de zondagmiddag uitgezeten, terwijl de fietser verder gaat de klamme hitte in.

Op een ouwe fiets moet je het leren

20170326_140229

Op een een ouwe fiets moet je het leren, dat was het eerste wat bij me opkwam. Op een uitgebreide zondagse wandeling met de hond kwam ik dit exemplaar tegen. ,,Eigenlijk best een raar spreekwoord.” Iedereen leert het bijna op een nieuwe fiets. Hoe oud is een kind als hij zijn eerste fietsje krijgt? 3 of 4 jaar? Iedereen kan het zich waarschijnlijk nog wel herinneren, een slapeloze nacht in volle verwachting. ’s Morgens veel te vroeg opstaan omdat de spanning onverdraaglijk werd. En dan uitpakken dat roze, rode of felgroene gevaarte, vaak nog met zijwieltjes. Helemaal blij was je, nog niet wetend hoeveel geschaafde knieën en ellebogen het nog gaat opleveren. We leren het dus op een nieuwe fiets. Alle insinuaties slaan dus nergens op. Ik wil het maar even gezegd hebben. Maar dit terzijde, ik moet vooral aan de geschiedenis van de fiets denken.

 

Waarom staat het barrel hier? Is het een gestolen exemplaar of is een dronken Groessense boerenzoon vanuit Arnhem komen fietsen en met zijn kracht het aan diggelen getrapt. Zou hij er alleen op hebben gezeten of was hij met een plaatselijke schone en hebben ze het laatste stuk gelopen naar een geschikte plek? Het is in ieder geval niet mijn eigen fiets die onlangs bij het station is gestolen. Die was nog zo goed als nieuw. Ik was van plan om meer te fietsen, dat is goed voor je gezondheid. Dat staat nu al weer een paar maanden stil. Ooit moet er iemand zijn geweest die deze fiets ook heeft gekocht. Sparend voor een mooi exemplaar om met moeder de vrouw op zomerse dagen door de omgeving te fietsen. Of misschien ook wel een te dikke man die dacht aan zijn gezondheid. Mogelijk een ferme jongen die klaar was met zijn kinderfietsen en de lengte heeft bereikt om een echte herenfiets te bestijgen? Wie zal het zeggen.

 

Ik word altijd een beetje melancholisch, ook als een eenzame fiets zomaar ergens afgedankt langs de weg staat. Er zit een hele geschiedenis achter dit stuk oud ijzer en die zou ik graag achterhalen. Zijn er mensen blij mee geweest, waren ze teleurgesteld toen het gestolen was of heeft de fiets nog een eerlijk tweede leven mogen hebben. Alle diepte- en hoogtepunten wil ik graag horen. Volgens mij zit er dan zomaar een hele mooie roman in. Dan moeten we dat spreekwoord wel schrappen, want anders zou het wel eens een hele platvloerse en schelmse roman kunnen worden. Dat zit niet in me.

 

 

Begrip, van de dag (165) Groessen rules!

20160516_155957

 

 

GROESSEN RULES

 

Het Pinksterweer was ronduit slecht, maar de afgelopen weken waren toch groeizaam geweest. Ik moest de tuin wel in. Beetje vegen, beetje snoeien en hier en daar wat onkruid wieden. Muziek op de achtergrond. Ik hoorde You’ll never walk alone, Status Quo en Bloed, Zweet en Tranen. Toen wist ik het weer, SC Groessen speelt zijn kampioenswedstrijd en kan promoveren naar de 3e klasse. Dan kan ik het mooi bijhouden vanuit mijn tuin in Duiven-Zuid. Tien voor twee en de speaker spreekt, waarschijnlijk de namen van de sterren van die middag. Vuurwerk knalt, de spelers treden waarschijnlijk aan. En dan is er stilte met af en toe een schreeuw van een zenuwachtige supporter of de trainer die aanwijzingen geeft. Om 14.18 uur massaal gejuich, 1-0 voor Groessen. Mijn werkzaamheden in de tuin zijn ten einde. Op Twitter wordt de 1-0 bevestigd.

Zelf doe ik snel de boodschappen voor vanavond. Ik heb geen gejuich meer gehoord. Klopt volgens Twitter, want het is zelfs gelijk doordat HC’03 uit Drempt heeft gescoord. Ik doe het raam van mijn kamer open om op de hoogte te blijven. Tot de 60e minuut is het nog stil. Het zal toch niet gebeuren dat ze nog in de problemen komen? Ik trek mijn schoenen aan en besluit polshoogte te nemen, het is slechts tien minuten doorstappen. Natuurlijk heb ik niets gemist want anders had ik het gehoord. In de 70e minuut is het nog 1-1. Net heb ik een plekje gevonden naast het scorebord en de 2-1 valt in de 71e minuut en twee minuten later wordt het al 3-1. Ik breng de flow mee, want uiteindelijk wordt het 5-1 voor de Groessenaren.

Ik zoek nog wel even uit hoe mijn positieve aanwezigheid zich laat uitbetalen in het nabij gelegen kerkdorp. O, voor wie het niet weet, Groessen ligt onder de rook van Duiven dat weer onder de rook van Arnhem ligt. Amper 2000 inwoners heeft het dorp en bijna iedere week feest. Het Schuttersfeest, Maisfeest, Carnaval, Après-ski, het levenslied en natuurlijk iedere vereniging, en het zijn er veel, viert natuurlijk hun lustrum om de vijf jaar. (Feest)muziek schalt dan over de velden en is in de wijde omtrek te horen. Vandaag juichten de Groessenaren voor het vlaggenschip van de voetbalvereniging en waarschuwen daarmee de Duivenaren: We komen er aan! De fanfare zal ongetwijfeld de toeters poetsen om de helden op de platte kar te vergezellen. Ook dat horen we vanavond. Groessen rules!!!! En mijn tuin, die kan er ook weer een weekje tegen aan. Volgende week hoor ik wel welke muziek mij dan begeleid in de tuin bij ongetwijfeld weer een feest. Handballen doen ze trouwens ook op hoog niveau.

20160516_162136

DAREO, Kunst in Duiven

Ook in Duiven is altijd wat te doen, maar de stoplichten werken hier niet meer echt mee, want het dorp gaat mee in de rotonde-mode. Niet rood en groen van de stoplichten kleuren de dag, maar de plaatselijke kunst geeft kleur aan deze zondag. Afgelopen weekend en dit weekend hielden vijftien lokale kunstenaars Open Huis in het heilige der heilige, hun atelier. Hier zomaar in Duiven blijken minimaal vijftien kunstenaars te zijn. Veel aandacht in de media is er niet geweest. Niet interessant genoeg voor de media, te weinig kunstminnend publiek in Duiven of gewoon cultuurarmoede in het algemeen? Misschien wel alle drie, maar ik was blij dat zo maar op een zondag, de dag nadat de wereld toch niet is vergaan, de mogelijkheid zich voordeed. Niet naar ‘de grote stad’ voor een beetje kunst. Het is elders niet altijd beter.

Dareo

Voor een routefolder moeten we  (samen met partner) naar het Horsterpark, gelegen tussen Westervoort en Duiven, om te beslissen welke kunstenaars we gaan bezoeken. Ter plekke is het een drukte van belang in verband met een groot paardenfestijn en het circus Renz. Ik zei u al, in Duiven is altijd wat te doen. De drukte ontlopend, besluiten we meteen het verstgelegen adres aan te doen. De kunstroute onder de naam DAREO beslaat namelijk meer dan twintig kilometer, dus allemaal lukt zeker niet. DAREO is een mooie naam, dat zal ik thuis even googelen voor de achterliggende gedachte. Dit had ik me kunnen besparen, want even een momentje van oplettendheid en ik zou hebben kunnen weten dat het staat voor Duivense Atelierroute en Omstreken. Het staat op de folder, Dareo dus.

Tegen de wind in fietsen we er naar toe. Niet als kenners, niet als specifieke liefhebbers, maar gewoon verheugd dat er op een steenworp afstand ook nog mensen bezig zijn met andere zaken dan hardselling business en plat vermaak. Gewoon even een beetje cultuur snuffelen en het maakt ons niet uit of dit nu met kapitalen geschreven wordt of niet.

Huet Suet-Art

In het buitengebied, voorbij Groessen, ingeklemd tussen de rivier en de Betuwelijn, heeft Brigitte Sueters-van Huet haar atelier. Haar website belooft intuïtieve en expressieve werken. We worden bij binnenkomst naar haar hal/trappenhuis gedirigeerd voor een eerste indruk. Daarna zou ze uitleg geven en desgewenst vragen beantwoorden. In haar atelier vertelt over haar inspiratiebronnen en dat komt neer op het vertalen van emoties naar kunst. Afgelopen jaar heeft ze bijvoorbeeld meegedaan aan een competitie om een doodskist te bewerken naar de fictieve ‘bewoner’ van die kist. De dood als een emotie in het dagelijks leven brengen, een thema dat vaak niet besproken kan worden. Voor Brigitte Suesters-van Huet is het een artistieke uitdaging.

In haar atelier heeft ze overigens voor de Dareo een interactief klusje voor bezoekers ten behoeve van het goede doel. (onderzoek naar borstkanker). Ze vraagt iedere bezoeker een stukje van het klaarstaande doek te beschilderen. Kennis van zaken of anderszins artistieke gaven zijn niet noodzakelijk. De kunstenares vindt het zelf interessant om te zien met welke energie mensen aan de slag gaan. In onze aanwezigheid zijn er uiteraard ook vriendelijke weigeraars. Zelf ben ik niet zo goed om energie te onderscheiden in de ‘klodders’ van de gasten. Beter ben ik in het psychologiseren van de productie van de verschillende nieuwbakken kunstenaars. En al is het psychologie van de koude grond, ik verf mijn zwarte blokje in het midden van het ‘goedendoelendoek’. U doet er maar wat mee.

Al met al duurde het bezoek iets langer dan gedacht, dus we moeten al schrappen in ons lijstje van kunstenaars. We besluiten te gaan ‘gluren bij de buren’. Een drietal kunstenaars op een steenworp afstand van ons huis bezoeken we. We wisten echt niet dat ze er waren. Zo zie je dat een dorp als Duiven ook al heel goed is om in de anonimiteit te kunnen verdwijnen.

Marga van Haren

De folder van Dareo laat een overzicht van alle deelnemende kunstenaars zien. Bij ons boven de bank in de huiskamer hangt een schilderij dat gelijkenis vertoont met het werk van Marga van Haren. Onze nieuwsgierigheid is gewekt. En inderdaad een scala aan Afrikaanse menselijke objecten in haar werk. Marga van Haren schildert graag donkere mensen. Misschien om de kleuren, misschien weet ze het ook niet, ze is immers nooit in Afrika geweest. De statige figuren in haar schilderijen kunnen me heel erg bekoren. De figuren verdwijnen soms bijna in de achtergrond, andere zijn weer opzichtig fleurig. Naast verf, gebruikt Marga van Haren ook textiel in haar werken. Ook opgedroogde verf weet ze weer te gebruiken, bijvoorbeeld ten behoeve van een halsketting zodat haar werk nadrukkelijk driedimensionaal wordt. Tot volgende weekend is zij ook te bewonderen in Pannerden (Schoolstraat 20). Voor ons een reden om er even naar toe te gaan, maar zeker ook een aanrader voor alle mensen die niet in de buurt wonen. Volgende week naar Pannerden, fiets mee om een eindje te fietsen in de Liemers en en passant een snufje kunst meepakken. Op haar website is een goed overzicht te zien. Zelf raakte ik er even van in verwarring omdat haar achternaam op de site in Van Kerkhoff is veranderd. Ik herken haar werk wel, dus ze is het echt.

 

 

Lisette van Oorschot

Op nog geen 100 meter is de volgende Duivense kunstenaar te bewonderen, een heuse goudsmit. Ik weet het vrouwelijke woord van smit niet, maar Lisette van Oorschot heeft zich bekwaamd in het bewerken van edelmetalen, goud en zilver. Onverwacht in de eigen wijk, is een kunstenares aanwezig die mijn mogelijkheden om een cadeau voor iemand uit te kiezen enorm heeft vergroot. Lisette van Oorschot maakt o.a. hangers met thema’s op verzoek voor heel betaalbare prijzen. Voor €25,- euro kun je al bij deze enthousiaste kunstenares terecht. En daar ben ik dan weer enthousiast over. Over de achtergrond van dit metier vind ik het moeilijker om iets te zeggen dan bij beelden of schilderijen. Ook het fotograferen van de kleinnoodjes is voor mij als blogger iets te hoog gegrepen. Zij is net als Marga van Haren een heuse garagekunstenaar. Haar goudsmederij Appendiamo (wij hangen) is ook virtueel te bezoeken. Aldaar is haar werk beter te bekijken en oordeel zelf.

 

Madeleine Corbey

Voor de organisatie van Dareo is Madeleine Corbey mede verantwoordelijk. Ook zij heeft haar garage, tuin en zolder verbouwd tot het alelier Allegro. Vooral sculptures en beeldhouwwerken maakt deze kunstenares. De verschillende soorten steen, maar ook papier (pulp-art) gebruikt ze als materiaal voor haar werken. In de tuin staat zelfs een vrouwelijk naakt van kippengaas. In vroeger tijden heeft zo ook meer ‘platte werken’ gemaakt vertelt haar partner, wijzend op een schilderij dat al vijftien jaar nog steeds niet af is. Madeleine Corbey schudt wel de hand met ons, maar in verband met de aanwezigheid van andere belangstellenden, worden wij te woord gestaan door haar partner. Hij is goed op de hoogte van de ontwikkelingen in het werk van zijn eigen kunstenares, de gebruikte materialen en inspiratiebronnen. Hij is echter niet alleen haar partner, maar onderhoudt ook haar website.

Met twee minuten fietsen zijn we weer thuis en kunnen de indrukken verwerken. En zoals ik al vermeldde, een kenner ben ik niet. Kunst vermaakt mij vaak voor het moment. Ik kan genieten van het enthousiasme van mensen die gaan voor hun passie en hierover met plezier vertellen. Maar het meest ben ik onder de indruk dat zoiets veel dichter bij huis is dan ik dacht. Er zou eigenlijk een permanente (gemeentelijke) ruimte moeten zijn voor lokale kunstenaars om die kunst te promoten. Ook in Duiven voldoende lege (kantoor)ruimtes voor een doorlopende expositie. Het is maar een ideetje.

Een klein kunstzinnig fotootje van de blogger tijdens de Dareo route

Wandelen rond de hoogmis. Andreasparochie te GROESSEN

De Kerkgang

 De koude ochtendlucht maakt me meer wakker dan de douche dat heeft gedaan. Het is half tien geweest en de wandeling gaat naar de Andreasparochie in Groessen. Het kost me enige zelfdiscipline, want het is zo’n ‘day after the night before’.  Een feest van een collega die zijn vijftigste verjaardag vierde, zorgde voor enig fysiek ongemak, dus de koude ochtendlucht is erg welkom. Trouwens onder het mom ‘’s Avonds de kerel, ’s morgens de kerel, of gezien het doel van de wandeling kan ik beter zeggen ‘ ‘s Avonds het heertje, ’s morgens het heertje’, laat ik me natuurlijk niet kennen.

Een afstand van ongeveer twee kilometer moet overbrugd worden, dus ik zet er flinke de pas in. Ondanks de nabijheid van het kerkdorpje, kun je met gemak overvallen worden door een gevoel van landelijkheid. Onwillekeurig, of eigenlijk helemaal niet zo onwillekeurig, moet ik denken aan plattelandsjongeren die op zaterdagavond uit gaan en waarschijnlijk veel meer gebruiken dan ik en mogelijk ook nog wel andere spulletjes dan een ‘onschuldig glaasje Grolsch’. Ik denk dan aan oude caravans die op de boerenerven staan, vaak in de ‘Bible Belt’ van Nederland, tenminste ik ken ze van Barneveld en Ede en omstreken.

Hoe zullen deze jongens en meisjes naar de kerk gaan op zondag? En vaak moeten zij ook nog. Wat zullen zij oppikken van een dienst? Als de Andreasparochie nadert, de klokken hadden inmiddels hun uitnodigende werk al gedaan, moet ik helaas constateren dat ik wederom te laat ben. En geloof me, ik heb echt geen nieuwe hoed of jas die getoond moet worden aan de hele kerkgemeenschap door te laat te komen. Trouwens, wie kent me hier in deze kerkgemeenschap, al is de kerk hemelsbreed nog geen kilometer van mijn eigen huis. Ik ben weliswaar te laat, maar fris genoeg om mijn gedachten erbij te kunnen houden. Dat is tenminste wat.

 

De Andreasparochie

 

De keus voor de tweede kerkgang is gemakkelijk gemaakt. Als het bijna twee kilometer lopen is naar de Remigiuskerk midden in Duiven, dan heeft de Andreasparochie net zoveel recht op mijn bezoek. Bovendien zijn de klokken van de Groessense kerk veel beter te horen, mogelijk omdat de decibels niet worden tegengehouden door al te veel bebouwing. Groessen dus, voor wie het niet kent, het is samen met Loo een van de kerkdorpen van de gemeente Duiven. Een hechte gemeenschap met ongeveer 2000 zielen. De gehechtheid heeft vele uitingsvormen. Naast politieke verbondenheid, Lijst Groessen, inmiddels opgegaan in een groter geheel, heeft  jarenlang een prominente rol gespeeld in de plaatselijke politiek. Maar naast de politiek heerst er in Groessen een mentaliteit van:

‘Als de gemeente niets voor ons doet, dan doen we het zelf wel.’

Als inwoner van Duiven kun je het een beetje een Calimero-gevoel noemen, maar niet zonder gevolgen. Een feest is snel georganiseerd en als het jaarlijks moet terugkeren, geen enkel probleem. Moet het meer dan een feest zijn, zo voor elkaar. Ik durf niet te beweren dat de Groessense feesten berucht zijn, maar vanuit mijn woonkamer zijn ze vaak goed te horen. Het geeft iets vertrouwds. Als aan het begin van de herfst de muziek over de velden schalt, dan realiseren we ons:

‘Hé, de maïsfeesten zijn begonnen, het is al weer oktober, wat gaat de tijd toch snel.’

De gemeenschapszin zorgt uiteraard niet alleen voor feesten, maar ook het verenigingsleven is bruisend. Maar ook voor serieuze landelijke politieke zaken speelt de gemeenschap als een geheel een belangrijke rol. De Betuweroute loopt direct ten zuiden van het dorp en heeft ervoor gezorgd dat het dorp deels afgesneden werd van de landelijke buitengebieden. Het protest heeft niet mogen baten. De volgende bedreiging is al aanstaande, want ook het doortrekken van de A15 van Bemmel naar Zevenaar is een ‘zwaard van Damocles’ dat boven de Groeessense gemeenschap hangt. Al vele jaren trouwens.

 

Enkele jaren terug ondervond ik de bereidheid om iets te doen voor elkaar in de verbouwing/ restauratie van de Andreaskerk. Als freelancer van De Gelderlander werd mij gevraagd een verslag te doen van de werkzaamheden. Op een zonnige zomerdag trof ik een aantal vakmensen die vanuit hun eigen bedrijf de handen uit de mouwen staken en mij in een enorme stofwolk de kerk, hun kerk, lieten zien die ze aan het verbouwen waren. De tegels moesten deels uitgehakt worden. Nadien ben ik er niet meer binnen geweest, maar ik was onder de indruk van de schoonheid van deze kerk.

Deze kerk heeft een geschiedenis die stamt van voor het jaar 1000 na Christus. De laatste grote verbouwing dateert van de jaren dertig van de twintigste eeuw. De recente verbouwingen, waar ik een klein beetje getuige van mocht zijn, hebben de kerk gebracht tot een oud gebouw dat voldoet aan de hedendaagse eisen en als een sieraad pronkt in de kleine dorpsgemeenschap.

De kerkbijeenkomst

 Wederom te laat dus, maar ik kan gemakkelijk aanschuiven op de achterste bank met goed zicht op het altaar waar het allemaal gebeurt. Het is behoorlijk leeg in de kerk, bij elkaar tel ik zo’n veertig kerkgangers, waaronder het zevenkoppige kinderkoor dat onder begeleiding van een synthesizer verantwoordelijk is voor de muzikale omlijsting. De terugloop in het bezoek werd trouwens tijdens de Eucharistieviering op een mooie manier ter sprake gebracht. 

Sfeer

Het is dus zeer rustig met hoofdzakelijk mensen van boven de vijftig tot ver boven de vijftig en de dienst is in handen van de parochianen zelf met als voorganger pastor Ria Doornbusch en een andere man die verder niet bij name werd genoemd in de boekjes of de site. Mogelijk is het wel gezegd, maar heb ik het gemist door mijn verlate binnenkomst. Een oudere dame voor mij had door de verschijning van een onbekende oog voor mijn onrustige zoektocht naar een boekje van de kerkdienst en wees mij de juiste plek. Verder bood het gezelschap in de kerk aanwezig weinig reden tot afleiding. Des te meer kon ik de kerk goed in me opnemen en luisteren naar de teksten van de voorgangers.De sfeer werd versterkt toen, mogelijk de pastoor in zijn zondagse kleding, de wierook aanstak waarbij de kerkgangers gevraagd werd hun gebeden mee te laten dwarrelen met de wierook.

‘Heb ik een gebed of een wens’, vraag ik me snel af.

‘O ja, een wens, al betwijfel ik of je de Allesbestierende als een grote Sinterklaas mag aanspreken.’

‘Och, misschien ook wel als je het maar niet al te dwingend doet.’

Een collega onthulde gisteren dat ze een date had vandaag met een relatief onbekende. Ze had er zin in, ze was verwachtingsvol en ik hoop dat het een positieve ervaring gaat worden voor haar. Het is een wens die van mij mee mag dwarrelen met de wierook. De geur van wierook nestelt zich al snel in mijn neusgaten en ik ben verbaasd over het natuurkundige fenomeen van de verspreiding van de luchtdeeltjes en het tempo waarin dat gaat. Ik weet dan ook maar weinig van natuurkunde.Waar ik ook vrij weinig van weet is fotografie en dat spijt me enorm tijdens de ontbranding van de wierook. Of het bewust is gedaan of toeval, ik weet het niet, maar de zon scheen in stralen door de glas-in-lood ramen. Een gekleurde straal nam de wierookkrinkels mee naar boven. Eerst onder de indruk van de schoonheid van het fenomeen, daarna een vloek onderdrukkend omdat het me zo spijt dat ik niet zo’n goede fotograaf ben om dit vast te leggen. Bovendien, al zou ik het kunnen, dan durf ik de dienst niet op een brute wijze te onderbreken.

 

Thema

Het thema van de bijeenkomst was ‘Een kans geven’ waarbij uit het boek Lucas 13, 1-9 het verhaal verteld werd over een vijgenboom in een boomgaard die na drie jaar nog geen vruchten heeft gegeven. De verbouwer van de boom krijgt de boodschap de boom maar om te hakken. Het is immers zonde van de moeite. Toch wil de boer niet zo ver gaan en vraagt nog om een kans. Misschien volgend jaar als ik mijn best doe. Een kans geven als thema waarbij de pastor ‘zonder naam’ de ontvolking van de kerkgemeenschap aanhaalt en vooral ook de link legt tussen de zeer negatieve berichtgeving over de katholieke kerk. Hij kan zich niet vinden in het onthouden van de hostie aan homo’s, de bezoedeling van kinderen in ’s Heerenberg en de reactie van de katholieke kerk in Ierland, VS en Duitsland die de kerkgemeenschap financieel laat opdraaien voor de geldboetes van het seksueel misbruik bij kinderen door hun priesters.

De pastor benoemt zijn eigen werksituatie waarin hij aangeeft dat de werkvloer de managers moet aansturen, omdat de werkvloer waarschijnlijk beter weet waar het om gaat. Hij roept de parochianen op om de kerkelijk leiders op te voeden en de weg te wijzen hoe het moet. Het aansturen van kerkleiders is een betere reactie dan teleurgesteld weglopen van de katholieke kerk. Zij moeten ook nog een kans krijgen. Hij zal bij het uitspreken van deze woorden ook gedacht hebben hoe de kerk er twintig jaar geleden bij stond. Ook in Groessen heeft de ontkerkelijking zijn sporen nagelaten, ondanks de gemeenschapszin.

   

Overpeinzing

Het opvoeden van de leiders, of ze nu kerkelijk zijn of niet. Het is een zeer actueel thema in tijden dat er door de media gesproken wordt over een gezagscrisis bij politiek leiders. Ook het aanhalen van de kennis van de werkvloer in de zorg, het onderwijs en vele andere maatschappelijke gebieden, is een belangrijk issue. Een managers’ manager zorgt voor bureaucratie, maar een ‘people’s manager (een vreselijk woord trouwens, ik zou liever willen spreken over een voorman of vrouw of voor mijn part een primus inter parus) laat mensen beter functioneren. Zo zouden kerkelijk leiders dat ook moeten doen, zodat parochianen zich weer thuis voelen bij hun kerk.

Maar hoe zit dat dan met die politieke leiderscrisis. Is een politieke partij met een ondemocratisch gekozen leider de oplossing? Is een leider iemand die alleen de ontevredenheid van zijn kiezers laat weergalmen, zonder met oplossingen te komen dan het ideaalbeeld? Is het laten zegevieren van louter ontevredenheid niet gedoemd tot verdere maatschappelijke escalatie?

Er is denk ik niet alleen sprake van een leiderschapscrisis, maar ook een algehele maatschappelijk en culturele crisis.

De wandeling terug

De warme zon op mijn rug, terwijl het aan de schaduwkant tijdens het lopen nog behoorlijk koud is, brengt me gelukkig uit de doemstemming. Onderweg word ik tot twee keer toe aangesproken door totaal onbekende joggers, terwijl ik in een rustig tempo naar huis loop. Geheel toevallig roepen ze beide dat ik maar moet gaan hardlopen.

Ik kijk ze verbaasd na.

‘Jullie moeten maar naar de kerk gaan’, wil ik ze naroepen.

Maar och, dat moeten ze ook zelf weten, misschien werkt hardlopen ook wel heel louterend. Ik weet het eigenlijk wel heel zeker, terwijl ik een sigaret opsteek.

 

Andere wandelingen:

Hoe het begon; H. Remigius, Duiven; Andreasparochie, Groessen; Pauluskerk, Raalte; Abdij Sion, Diepenveen; Werenfriduskerk, Westervoort ; St. Antonius Abt Parochie, Loo; St. Stevenskerk, NijmegenMartinuskerk, Twello ; St. Mary -Star of the Sea Church, Hasting (GB); Ned. Herv. Kerk, Achlum; Kölnerdomkirche, Keulen; Stephanuskerk, Borne ; Vrij Katholieke Kerk ChristusPantocrator, Raalte, Stephanuskerk, Heel